FNV, milieubeweging en overheid: iedereen wil dat Tata Steel schoner wordt, maar hoe, daar lopen de meningen over uiteen

Rook en gassen van Kooksfabriek 2, de Tata-fabriek die wat de milieubeweging betreft per direct dicht moet.

Rook en gassen van Kooksfabriek 2, de Tata-fabriek die wat de milieubeweging betreft per direct dicht moet.© Foto Dirk-Jan Prins

Bart Vuijk
IJmuiden

Vakbond FNV Metaal wil dat de overheid drie miljard euro uittrekt voor een échte vergroening van Tata Steel, en wel binnen enkele jaren. Milieubewegingen vinden dat prima, maar willen eerst een halvering van de huidige fabriek.

Op dezelfde maandag kwamen zowel vakbond FNV Metaal, met 4.500 leden de grootste bond bij Tata Steel, en de gezamenlijke milieuverenigingen rondom de fabriek met een toekomstplan. Die toekomst is in beide gevallen iets heel anders dan Tata Steel zelf heeft bedacht.

Dat er iets moet gebeuren met de staalindustrie in Nederland, daar zijn alle partijen het met elkaar over eens. De Europese Commissie wil 55 procent minder CO2 in 2030 en Tata Steel is de grootste industriële vervuiler.

Tata wil CO2-opslag onder zee

Wat wil Tata Steel zelf? Uitstel kopen, door voorlopig aan de strengere CO2-normen te voldoen door het gas op te vangen en via pijpleidingen in lege gasvelden onder de Noordzee te stoppen. In de jaren dat dit gebeurt, worden nieuwe installaties gebouwd die op lange termijn - na 2045 - echt groen staal op basis van duurzaam opgewekte waterstof produceren.

Milieugroeperingen zijn tegen dit plan. Ze vinden dat het probleem bij de bron moet worden aangepakt. Geen CO2 onder de grond stoppen, maar minder CO2 produceren.

Vakbond wil nieuwe hoogovens

Vakbond FNV Metaal is het hier mee eens. In een eigen toekomstplan voor de fabriek stelt de bond dat er beter direct kan worden overgegaan tot de bouw van schone installaties. Elektrische boogovens (Electric Arc Furnace) die worden gestookt op waterstof en zo schoon ruwijzer maken. Dat is bewezen technologie, aldus voorzitter Gerrit Idema van FNV Metaal Tata Steel.

Probleem is dat de overheid al een deal heeft met Tata Steel. Er worden vele miljoenen subsidie beloofd voor de opslag van CO2 onder zee. Peter Zonneveld, gepensioneerd werknemer van ingenieursbureau Danieli Corus, zoekt de oplossing bij de overheid. Die moet het geld niet langer in deze halve oplossing steken, maar in een bijdrage aan Tata om schone fabrieken te bouwen. Dat vergt nu 1,4 miljard euro, en over een paar jaar nog eens 1,6 miljard. Voor die drie miljard euro heeft Nederland dan een brandschone staalfabriek die tot in lengte van jaren kan blijven concurreren op de wereldmarkt met groen staal.

Milieubeweging wil smerigste fabrieken per direct sluiten

Deze plannenmakerij gaat de milieubeweging niet snel genoeg. Dorpsraad Wijk aan Zee, stichting IJmondig en stichting De Frisse Wind schrijven eendrachtig aan de overheid dat de fabriek moet worden gehalveerd. De smerigste installaties per direct sluiten, om verdere ’kankerdoden’ door vervuiling te voorkomen.

Het blijft een open vraag wat Tata Steel in India met al deze plannen doet. De Nederlandse directie lijkt er wel oren naar te hebben, maar de Indiase aandeelhouder is de enige die echt over de toekomst van de fabriek gaat.

Meer nieuws uit IJmond

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.