'Voorlichting werkt averechts'

Susanne Moerkerk
Velsen

Voorlichting aan basisschoolleerlingen over roken en alcoholgebruik heeft geen effect op ze en kan zelfs averechts werken. Dat blijkt uit een onderzoek van het Trimbos instituut, het landelijk kennisinstituut voor geestelijke gezondheidszorg. In de gemeente Velsen wordt de voorlichting alleen op afroep gegeven.

Wetenschappelijk medewerker Jeroen Lammers van Trimbos: ,,Op de basisschool hebben de meeste leerlingen de overtuiging dat drinken en roken slecht is en dat je dat niet moet doen. Dat beeld verandert pas als zij ouder worden. Dan is het op die leeftijd niet nodig om dat nog eens te benadrukken.

Sterker nog, wanneer deze voorlichting wel al op de basisschool gegeven wordt, kunnen ze zelfs nieuwsgieriger naar sigaretten en alcohol worden. Vanaf een jaar of twaalf komen scholieren meer in aanraking met roken en alcohol en heeft het dus ook meer nut om voorlichting te geven. Over drugs beginnen we pas wanneer ze rond de zestien jaar zijn, omdat het voor die leeftijd juist een averechts effect kan hebben. Al nemen we cannabis wel al op vroegere leeftijd mee.’’

Velsen alleen op afroep

Uit cijfers van het Trimbos instituut over gebruik onder jongeren blijkt dat pas vanaf een jaar of zestien een hoog percentage scholieren wel eens heeft gerookt (44,8 procent) of gedronken (bijna 80 procent). Ook cannabis is op deze leeftijd bekend onder jongeren: 26,9 procent heeft dit wel eens gebruikt. Van harddrugs wordt XTC met bijna drie procent het meest gebruikt.

De gemeente Haarlemmermeer is vanwege dit onderzoek gestopt met de voorlichting op basisscholen.

In de gemeente Velsen geeft Brijder alleen op afroep voorlichting over deze onderwerpen.

Brijderpreventiewerker Mariët Hamer: ,,Zo werken we al een aantal jaren in dit deel van de regio. De gemeente heeft enkele jaren terug besloten dat de voorlichtingen niet standaard in het basisonderwijs worden gegeven. De startleeftijd waarop jongeren bijvoorbeeld beginnen met drinken, is de laatste jaren gestegen richting 14 jaar. Dit is een indicator om wel of niet te komen. Maar we komen vaak ook als er incidenten zijn, een leerling die wordt betrapt met wiet of bier.

Het onderzoek geeft ons geen reden onze voorlichtingen aan te passen. We verwachten ook niet minder voorlichtingen te geven in de regio, omdat we op afroep komen. Wanneer een school ons meldt dat er een verhoogde belangstelling in de klassen is voor roken en drinken, komen wij langs om de leerlingen meer uitleg te verschaffen. Wij leren ze hoe je nee kunt zeggen en hoe ze met groepsdruk om kunnen gaan.’’

Effecten

Volgens Hamer kan Brijder geen uitspraak doen over de effecten die de voorlichting op de kinderen heeft. ,,We weten niet of het uitwerking op leerlingen heeft. Daarvoor moet je hen langer blijven volgen, en dat doen wij niet.’’

De gemeentewoordvoerder laat weten dat er op dit moment inderdaad geen voorlichting over alcohol en drugs op basisscholen wordt gesubsidieerd.

,,In regionaal verband wordt er wel gesproken over gezamenlijke preventie en de gemeente Velsen wil zich straks graag aansluiten bij de regionale aanpak. Op dit moment is nog niet bekend hoe deze wordt ingestoken. Wel vindt de gemeente Velsen het van belang om zowel nieuwe wetenschappelijke inzichten als de mening van professionals mee te wegen in het besluit.’’

Meer nieuws uit IJmond

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.