Landschap om bij weg te dromen [video]

Fred Hopman. Foto: Holland Media Combinatie

Fred Hopman. Foto: Holland Media Combinatie

'Graffiti' uit de jaren 40 en 50. Foto: Holland Media Combinatie

'Graffiti' uit de jaren 40 en 50. Foto: Holland Media Combinatie

De speeltuin. Foto: Holland Media Combinatie

De speeltuin. Foto: Holland Media Combinatie

De Theeschenkerij. Foto: Holland Media Combinatie

De Theeschenkerij. Foto: Holland Media Combinatie

1 / 5
Dagmar Aarts
Velsen-Zuid

Vlak boven landgoed Velserbeek vliegt een zwerm kokmeeuwen. ,,Kijk, ze duiken omdat ze vliegende mieren vangen’’, zegt Fred Hopman. Wie met een vogelaar door een park loopt, let ineens op hele andere dingen.

Maar Hopman weet niet alleen veel van vogels, ook over de geschiedenis van het landgoed kan hij prachtig vertellen. ,,Ik heb wat met vogels, maar die kan ik niet los zien van het landschap waar ze in leven. Automatisch kom je daar dan ook meer over te weten. Ik ben op een gegeven moment ook gevraagd om te gidsen en voor je het weet zit je met je neus in de oude geschriften.’’

De geschiedenis van buitenplaats Velserbeek gaat ver terug, tot de zestiende eeuw. Het landhuis, de ’Theeschenkerij’ (vroeger de oranjerie), hertenkamp en volière doen nog herinneren aan oude tijden. Maar eigenlijk is aan alles in het park de historie te zien. De bomen stammen uit de Gouden Eeuw, de glooiingen zijn eeuwen geleden gemaakt en onze voorouders hebben er ook nog wat vreemde bouwsels neergezet. Denk aan het Chinese sierhuis en de kluizenaarshut.

Engels

Hopman: ,,Velserbeek is ingericht in de Engelse Landschapsstijl. Het is de bedoeling dat je kan wegdromen in dit landschap. Het oosterse huisje is mystiek en je voelt je even in een ander land. Zwitserland vonden ze toen ook mooi, daar herinnert het kluizenaarshutje aan. Elke bocht is anders in dit park en er zijn veel kronkelpaadjes. Vroeger hebben ze heuvels en vijvers gemaakt, allemaal om weg te kunnen dromen.’’

In de negentiende eeuw worden er zeldzame bomen in het park gepland. Wil je er nu bijhoren dan moet je een dikke BMW voor de deur hebben staan. Toen was je helemaal de man als je een landgoed met bijzondere bomen en planten had. Hopman:

,,Hoe groter de bink, des te vreemder de vegetatie. Hier staan allerlei rare hyacinten en het Haarlems klokkenspel komt alleen in deze regio voor. Ook de moerascipres (een soort naaldboom, red) komt normaal niet in Nederland voor. Wat ik jammer vind is dat de mammoetboom, Sequoiadendron, die hier voor de Theeschenkerij stond, weg is. Toen ik klein was, stond hij er nog. De mammoetboom is een reus met een zachte vacht, zijn zwakke punt zijn de wortels. Die gaan niet diep de grond in, maar kunnen wel heel lang worden. Als er dan veel bezoekers zijn die erop gaan staan, is dat niet goed. Mogelijk is dat hier gebeurd, maar het kan ook dat dit gewoon niet de goede plek was.’’

Vogels vertoeven graag in de oude bomen van het landgoed. De linden die vlak na de ingang bij de Parkweg staan, bieden veel ruimte voor holtebroeders. Doordat de bomen oud zijn, hebben ze veel holtes waar kauwen, koolmezen en pimpelmezen in broeden.

Speaker

Hopman herkent elke vogel, ook al is die niet te zien. Regelmatig onderbreekt hij zijn verhaal om te zeggen welke vogel hij hoort fluiten. ,,Hoor, een winterkoning. Die heeft zo’n strot. Je vraagt je af hoe ze zo’n speaker in zo’n klein beestje hebben gekregen.’’

Op het landgoed zijn veel vogels, maar ze zijn niet allemaal even makkelijk te spotten. ,,Er zijn hier een heleboel kleine bruine vogeltjes zoals de tjiftjaf. Een roodborst is ook moeilijk te zien. Aan de ene kant moet hij zich met zijn rode borst etaleren om door een partner te worden gezien, maar hij moet ook weer niet teveel opvallen. Want dan is hij het bokkie. Zijn achterkant is daarom gewoon bruin.’’

Graffiti

Wat opvalt in het park is dat in bijna elke boom langs de paden namen zijn gekerfd. Sommige letters zijn bijna niet meer te lezen, omdat ze al tientallen jaren geleden zijn geplaatst. Hopman: ,,Dit was de graffiti van de jaren 40 en 50. Iedereen had toen nog een zakmes bij zich. De jongens gingen hier dan wandelen met hun meissie.’’ De vele vage hartjes met initialen zijn een blijvende herinnering aan die verliefde stelletjes.

Hopman vindt het mooi dat er middenin de Randstad een bosrijk gebied is met historie.,,In een betrekkelijk korte tijd is hier het nodige gebeurd. Dat heeft wel wat. Dit blijft behouden in een bepaalde tijd. Er worden hier geen villa’s tussen gebouwd.’’

Meer nieuws uit IJmond

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.