Paling is op weg terug

Paling is op weg terug
Een visser zet glasaal uit.
© ANP/MARCEL ANTONISSE
Enkhuizen

De paling, ooit ten dode opgeschreven, lijkt te werken aan een come back. De grafiek van de glasaal die langs de kusten wordt geteld, piekt omhoog. Al een paar jaar achter elkaar.

Nog even en we zitten weer op het niveau van de glorietijd en is het tij van de uitstervende paling gekeerd. Toch wordt de Viswijzer nog niet aangepast.

Zelfs de grote palingkenner en wetenschapper Willem Dekker is niet meer zo heel pessimistisch. Maar voor een echte come back van de paling moet je ook een beetje voorzichtig zijn.

Aalplannen

Sinds 2009 zijn er in Europa aalbeheersplannen om de dreigende ondergang van de paling te stoppen, waarbij het ene land de paling wat meer beschermt dan het andere land.

Export van glasaal naar Azië - een lucratieve business want voor een pond glasaal werd grif 500 euro betaald - is bijvoorbeeld verboden. In Nederland is een fikse vangstbeperking ingevoerd, volwassen schieraal wordt over de dijk geholpen zodat deze niet wordt vermorzeld in een gemaal en er wordt glasaal uitgezet in meren en vaarten.

Twee jaar na invoering van de maatregelen voor de volwassen aal, zouden er al effecten meetbaar moeten zijn, maar ook Dekker noemt het ’een godswonder’ dat er al zoveel resultaat wordt geboekt.

Het duurt namelijk een jaar of vijftien voor een glasaal een volwassen paling is en terugkeert naar de Sargassozee waar palingen paaien. Daar worden de larven geboren die al dobberend op de warme golfstroom naar Europa glasaal worden. Ook dat laatste kan twee jaar duren.

Hoop

Volgens palingdeskundige Willem Dekker die Nederland heeft verruild voor de Zweedse landbouwuniversiteit, kan de groei van de glasaalintrek ook aan veranderende oceaancondities liggen. ,,Vanaf 2011 zie ik een oplopende reeks, 2015 valt nu terug naar niveau tussen 2012 en 2013 in, maar dus niet naar historisch minimum van 2011. Tot voor enkele jaren zagen we alleen maar dalende trends – nu blijkt dat het nog steeds anders kan. Wat het ook is, het geeft hoop voor de toekomst. Gaat het goed met de aal? Ja en nee. Alle landen in Europa hebben afgesproken om ten minste minimale bescherming aan de aal te geven, maar evaluatie laat zien dat nog maar een heel klein clubje dat ook werkelijk bereikt heeft. Er zal nog heel wat moeten gebeuren om tot een duurzaam beheer te komen. Anderzijds is er na tientallen jaren impasse, nu wel veel in gang gezet door heel Europa heen, en dat maakt me trots en tevreden.’’

Licht op rood

Margreet van Vilsteren van de Good Fish Foundation blijft met de Viswijzer het licht op rood zetten voor de paling. ,,Nee, je kunt nog geen paling eten. De stand is dramatisch slecht. Iedere paling die wordt geconsumeerd is er een te veel.’’ Volgens Europese normen zou 40 procent van de paling vrij naar zee moeten kunnen trekken. ,,Dat wordt bij lange na niet gehaald.’’

Dat de glasaal weer toeneemt, is mooi, al ziet ze voor 2015 al weer een stagnatie. ,,Er is ook geen enkel wetenschappelijk bewijs voor dat de toename van de glasaal het gevolg is van de aalherstelplannen.’’

Vraagtekens

Dat de sector schieraal over de dijk helpt, is mooi, maar bij de aanpak zijn ook vraagtekens van de Viswijzer. ,,De grote vraag is: red je met het consumeren van paling (en het geld dat dan beschikbaar komt voor aalherstel) de paling beter dan als je de paling lekker zou laten zwemmen?’’

Meer nieuws uit Nieuws

Keuze van de redactie