De olifant Tata. Waarom wil de GGD die niet (laten) zien? | commentaar

© Arend van Dam

GerBen van ’t Hek

Vertrouwen komt te voet en gaat te paard. En om die metafoor door te trekken: het vertrouwen van de bevolking in de GGD verdween dit weekend in galop achter de horizon toen bekend werd hoe op last van de directeur de naam Tata uit het onderzoeksrapport over longkanker in de IJmond werd gegumd.

Lees ook: GGD-directeur laat naam Tata Steel uit longkankerrapport schrappen

De olifant in de kamer - Tata Steel - wordt genegeerd in het GGD-rapport naar de sterk verhoogde kankercijfers in de regio. Waar de staalfabriek in de eerste van de 31 (!) conceptversies nog met naam en toenaam wordt genoemd, staat in de samenvatting van de eindversie zelfs de industrie niet meer als (mede)veroorzaker.

Het GGD-rapport legt in de conclusies het vergrootglas vooral op het rookgedrag van de IJmonders. Kritiek is er onmiddellijk, met name vanuit Beverwijk waar in sommige wijken vijftig procent meer longkanker voorkomt dan landelijk. Ziet de GGD de olifant niet? Of wil de gezondheidsdienst de olifant niet zien? Dat is dan de vraag.

Na een WOB-verzoek van deze krant naar de GGD-correspondentie omtrent de vele versies, komt een schokkend beeld aan het licht. De Tata-verwijzingen zijn op aanwijzing van GGD-directeur Van de Velden, die dat altijd stellig ontkende, uit het rapport gehaald. Na die leugen klinkt zijn verweer nu uiterst zwak: de GGD maakte een bewuste tekstuele, ’wetenschappelijke’ keuze om mogelijke veroorzakers niet specifiek bij naam te noemen.

In het geval van roken is dat begrijpelijk, niemand verwacht dat Marlboro en Camel worden genoemd als veroorzaker van longkanker in de regio. Maar het is uiteraard niet zo dat de staalfabrieken in rijen staan opgesteld aan de IJmond-skyline.

En dan is er nu die prangende andere vraag: waarom trekt GGD Kennemerland een rookgordijn op voor Tata? Van de Velden ontkent onder druk of invloed van de staalgigant te staan, maar gaat ondertussen wel een paar keer per jaar op de koffie bij de Tata-directie.

Dat hij het vertrouwen van de bevolking in de GGD heeft verkwanseld, moet hem zwaar worden aangerekend. Mensen zijn namelijk niet gek: als het grijs is, een slurf heeft en eruit ziet als een olifant, dan is het ook een olifant.

Van de Velden zal moeten opstappen, als de GGD het vertrouwen wil terugwinnen.

Meer nieuws uit IJmond

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.