Eerste puzzel was kaart van Europa | Eureka

De eerste puzzel ooit.

De eerste puzzel ooit.

Tessa de Wekker

Legpuzzels zijn dankzij corona niet aan te slepen, melden fabrikanten als Ravensburger en Jumbo. De eerste bekende legpuzzel is gemaakt in 1766 door de Engelse cartograaf John Spilsbury.

Hij plakte een van zijn kaarten van Europa op een houten ondergrond en zaagde alle landen uit. Hij wilde leerlingen van de naburige school helpen met aardrijkskunde. De kaartpuzzels van Spilsbury werden al snel op veel scholen gebruikt. Niet snel daarna volgden andere educatieve platen, zoals boerderijen en religieuze afbeeldingen.

Vanaf 1880 werden puzzels in grotere oplagen gemaakt door de uitvinding van de trap-figuurzaag en triplex. De zaag - jigsaw in het Engels, de reden waarom legpuzzels in die taal nog steeds jigsaws worden genoemd - werkte ongeveer zoals een trapnaaimachine, maar dan met een klein zaagje. In combinatie met het dunne triplexhout maakte de zaag het mogelijk om ingewikkeldere vormen precies en snel uit te zagen. Ook werden meerdere, kleinere, stukjes mogelijk. Hierdoor werden puzzels een echte uitdaging. De snellere productie en de uitvinding van de stansmachine deden de rest om van puzzelen een rage te maken.

Aan puzzels is af te zien wat er speelt in de maatschappij. Eerst waren de afbeeldingen educatief. Later werden ze voor commerciële doeleinden gebruikt door bedrijven. Het Engelse spoorbedrijf GWR maakte bijvoorbeeld puzzels met stoomtreinen en verschillende bestemmingen erop.

Ook zeggen puzzels wat over de gemoedstoestand van de bevolking. Net als nu in de coronatijd was puzzelen tijdens de grote depressie in de VS populair. Het was een populaire afleiding om de sores van alledag te vergeten. Zelfs in de Tweede Wereldoorlog werd gepuzzeld. Door het tekort aan triplex werden ze gemaakt van karton.

Meer nieuws uit Achtergrond

Ombudsteam

Ons Ombudsteam springt in de bres voor de consument.